Portaal

Hoofdstuk 1

Taalonderwijs

Aan bod komen:

  • kennis en didactiek
  • kerndoelen en uitwerkingen daarvan

Kennis en didactiek

  • Gelderen, A. van, Hoogeveen, M. & Zijp, I. (2004). Met een blik op de toekomst: 25 jaar leer- planontwikkeling Nederlandse Taal in de basisschool. Enschede: SLO. Op deze publicatie is de paragraaf over visies op taalonderwijs voornamelijk gebaseerd.
  • Leeuw, B. van der, Israel, T., Pauw, I., & Schaufeli, A. (2009). Kennisbasis Nederlandse taal voor de lerarenopleiding basisonderwijs. Den Haag: HBO-raad, vereniging van hogescholen.
  • Dit boek is te downloaden via www.lesintaal.nl/welkom.htm en geeft een samenhangend geheel van concepten, basisbegrippen en principes, verdeeld over een aantal taaldomeinen. In Portaal is zorgvuldig rekening gehouden met deze kennisbasis.
  • Het Expertisecentrum Nederlands geeft veel informatie over interactief taalonderwijs: www.expertisecentrumnederlands.nl

Kerndoelen en uitwerkingen daarvan

  • De website www.taalenrekenen.nl is een goed uitgangspunt voor de bestudering van kerndoelen, referentiekaders en leerlijnen
  • Op http://tule.slo.nl zijn de kerndoelen voor het basisonderwijs verkaveld over de groepen 1/2, 3/4. 5/6 en 7/8. Er wordt aangegeven welke leerstof voor taal in welke groepen aan de orde kan komen, en welke leraar- en leerlingactiviteiten daarbij horen.
  • Tussendoelen zijn door het Expertisecentrum Nederlands voor geletterdheid (schrijven en lezen) en voor mondelinge communicatie uitgewerkt in de volgende reeks:
    • Verhoeven, L. & Aarnoutse (red.), C. (1999). Tussendoelen beginnende geletterdheid: Een leerlijn voor groep 1 t/m 3. Nijmegen: Expertisecentrum Nederlands.
    • Aarnoutse, C. & Verhoeven (red.), L. (2003). Tussendoelen gevorderde geletterdheid: Leerlijnen voor groep 4 tot en met 8. Nijmegen: Expertisecentrum Nederlands.
    • Verhoeven, L., Biemond, H. & Litjens, P. (2007). Tussendoelen mondelinge communicatie. Nijmegen: Expertisecentrum Nederlands.
  • In het zogenoemde Referentiekader taal en rekenen zijn de gewenste eindniveaus van leerlingen omschreven bij de overgang van de ene onderwijssoort naar de andere op het gebied van taal en rekenen.
  • Een concretisering van het referentiekader taal voor de basisschool is door SLO is in de vorm van adviezen beschreven voor de groepen 1 t/m 8 in de serie Leerstoflijnen ... beschreven, via www.slo.nl te downloaden.
  • Beek, A. van der & Paus, H. (2011). Leerstoflijnen begrippenlijst en taalverzorging beschreven: Uitwerking van het referentiekader Nederlandse taal voor het domein begrippenlijst en taalverzorging op de basisschool. Enschede: SLO.
  • Beek, A. van der, Hoogeveen, M. & Prenger, J. (2015). Leerstoflijnen mondelinge taalvaardigheid beschreven. Uitwerking van het referentiekader Nederlandse taal voor het mondeling taalonderwijs op de basisschool. Enschede: SLO.
  • Gelderen, A. van, Paus, H., & Oosterloo, A. (2010). Leerstoflijnen schrijven beschreven: Uitwerking van het referentiekader Nederlandse taal voor het schrijfonderwijs van de basisschool. Enschede: SLO.
  • Oosterloo, A., & Paus, H. (2010). Leerstoflijnen lezen beschreven: Uitwerking van het referentiekader Nederlandse taal voor het leesonderwijs op de basisschool. Enschede: SLO.