Competenties van een taalcoördinator

Hier vind je het competentieprofiel van een taalcoördinator. 

Past dit profiel bij jou? Zou jij taalcoördinator willen zijn op een school?

Functie en profiel taalcoördinator

De coördinator Taal is op de basisschool de centrale persoon bij het doorvoeren van vernieuwingen en verbeteringen op het gebied van het taalonderwijs. De coördinator Taal zet taal doorlopend op de agenda van zijn school. Dat betekent dat een coördinator Taal met de leerkrachten van de school en in overleg met de directie stapsgewijs die verbeteringen gaat invoeren die ertoe leiden dat:

• het taalonderwijs (meer) interactief en adaptief wordt;
• de resultaten op het gebied van taalonderwijs op de basisschool vooruitgaan;
• in het bijzonder de mondelinge en schriftelijke productieve taalvaardigheid van leerlingen verbetert.

Algemeen

De coördinator Taal:

• heeft aantoonbare interesse in taal en taalonderwijs en voelt zich betrokken bij de huidige vernieuwingen;
• heeft de intentie om het taalonderwijs aan te passen aan de specifieke behoeften van ieder kind;
• stelt belang in het ondersteunen en inspireren van leerkrachten en geniet het vertrouwen van zijn teamgenoten. Hij stimuleert zijn collega’s en de leerlingen;
• kent de eigen school van binnenuit en is op de hoogte van de sterke en zwakke kanten van het taalonderwijs op de eigen school. Hij kan de teamleden inschatten op hun kwaliteiten en hen begeleiden bij het invoeren van veranderingen;
• voert activiteiten uit gericht op taalonderwijs in engere zin en op taalonderwijs in bredere zin. In engere zin houdt in: vergroten van actieve en receptieve taalvaardigheden en vergroten van metacognitieve vaardigheden met betrekking tot taal binnen het taalonderwijs op school. In bredere zin houdt in: aspecten van taal zijn van belang binnen alle vakken op school;
• is zich ervan bewust dat taalontwikkeling bij leerlingen een doorgaande ontwikkeling is. Ook het voorschoolse traject is voor de basisschool van groot belang, evenals de aansluiting op het vervolgonderwijs.

Specificaties

De coördinator Taal heeft specifieke competenties op het gebied van:

a. interactief taalonderwijs;

b. taalbeleid;

c. ondersteunen en inspireren van collega’s.

De competenties die hierna worden uitgewerkt, komen in de opleiding geïntegreerd aan de orde.

a. Interactief taalonderwijs

Interactief taalonderwijs in het basisonderwijs gaat ervan uit dat kinderen taal leren in een krachtige leeromgeving die authentiek, sociaal en strategisch leren van taal bevordert, die kinderen aanzet tot zelfstandig leren en die rekening houdt met individuele verschillen.

De volgende competenties worden van de coördinator Taal verwacht:

• is zich bewust van de belangrijke rol die taal in alle vakken speelt en weet hoe op de eigen school de samenhang tussen taalvaardigheden en andere vakken is opgezet. De coördinator Taal is in staat deze samenhang op de eigen school in overleg met de teamleden te verbeteren;
• heeft kennis van het concept interactief taalonderwijs en kan taalonderwijs op de eigen school in samenwerking met het team vanuit deze kennis vormgeven;
• is op de hoogte van het belang van strategisch leren op het gebied van taalonderwijs;
• kent de mogelijkheden om de functionele taalvaardigheid van de leerlingen op de eigen school te vergroten;
• is op de hoogte van de bestaande leer- en toetsmiddelen op het gebied van taalonderwijs en weet deze te plaatsen ten opzichte van de visie en populatie van de eigen school;
• heeft een open oog voor de leermogelijkheden die de omgeving biedt;
• is in staat specifieke problemen van alle leerlingen in kaart te brengen en interventies te initiëren om deze leerlingen optimaal te begeleiden;
• speelt een rol bij het invoeren van goede software op het gebied van taalonderwijs op de eigen school en bij de integratie van ICT in het taalonderwijs in algemene zin.

b. Taalbeleid

Taalbeleid wordt opgesteld vanuit een door het team geaccordeerde visie op (taal)onderwijs en is gericht op alle activiteiten binnen een school waarbij taal een rol speelt. Taalbeleid analyseert goede en minder goede aspecten van (taal)onderwijs en leidt tot maatregelen ter verbetering.

Van de coördinator Taal worden op dit gebied de volgende competenties verwacht:

• heeft overzicht over het taalonderwijs op de eigen school en kent de zwakke en sterke kanten hiervan;
• toetst adequaat en weet de verkregen gegevens beleidsmatig te vertalen;
• kan taalleerlijnen afstemmen op (tussen)doelen en ze op adequate manier uitzetten over de verschillende bouwen in de eigen school in samenwerking met het zorgteam van de school;
• is op de hoogte van de verschillende nascholingsmogelijkheden op het gebied van taalonderwijs en informeert de teamleden op adequate manier over deze mogelijkheden;
• kan de uitgangspunten van strategisch schoolbeleid toepassen op het gebied van taalonderwijs;
• is in staat op de eigen school een taalwerkgroep te vormen en kan daaraan in overleg met de schoolleiding op een functionele en inspirerende manier leiding geven.

c. Ondersteunen en inspireren van collega’s

Binnen het team begeleidt de coördinator Taal in nauwe samenwerking met het management het proces van de ontwikkeling en uitvoering van het taalbeleid. Vanuit de visie op (taal)onderwijs analyseert de coördinator Taal de huidige situatie, geeft hij impulsen aan het beleid en begeleidt hij zijn collega's bij het verbeterings- en veranderingsproces.

Van de coördinator Taal worden op dit gebied de volgende competenties verwacht:

• is in staat een visie op taalonderwijs op de eigen school te ontwikkelen in samenspraak met de schoolleiding en het schoolteam;
• heeft inzicht in verschillende fasen van een onderwijsvernieuwingsproces en is in staat de teamleden op een inspirerende en enthousiasmerende manier te begeleiden bij het vernieuwen en verbeteren van het taalonderwijs. Hij kan omgaan met zowel enthousiaste reacties als met weerstanden van teamleden;
• stimuleert vanuit zijn eigen reflectieve attitude zijn collega’s tot reflectie op het taalonderwijs;
• is in staat de taalontwikkelingsprocessen effectief te monitoren samen met de leerkrachten en van daaruit verbeteringen te initiëren;
• is in staat de leerkrachten bij het werk in de groep te observeren en duidelijke en opbouwende feedback te geven. Hij is in staat gebruik te maken van krachten binnen en buiten de school. Het realiseren van kansen voor ieder kind is daarbij uitgangspunt;
• is in staat in samenwerking met het zorgteam van de school de specifieke eisen van leerlingen op het gebied van taalonderwijs te herkennen en zo nodig adequate hulp of verwijzing hiervoor op te zetten.