Onderwerpen
- Als afgeweken wordt
- Boek als begin, boek als vervolg
- Onverwachte taalronde kleine kring
- Taalronde n.a.v. sprookje
- Fantasie en ervaring
- Jeugdjournaal als begin taalronde
- Waar iedereen ervaring mee heeft
- Onvoorbereid een onderwerp vinden
- Steeds de invalshoek veranderen
- Taalrondes over pesten
- Taalrondes en moraal
- Taalrondes en verdrietige ervaringen
- Clichés in een taalronde
- Onderwerp zoeken tijdens vertelkring
Als kinderen van het onderwerp afwijken
Na de vertelkring over schoenen, deel ik bij de kleuters vellen papier uit en vraag aan elk kind wat het gaat tekenen. Als iedereen bezig is, komt Umit erbij. Ik zeg dat hij zichzelf kan tekenen, met zijn schoenen aan. Hij tekent een vlieger. Ik vraag waar zijn schoenen zijn. Ik laat hem een schoen uittrekken en zet die voor hem op de tafel zodat hij goed kan zien hoe zijn schoen er uitziet. Hij blijft desondanks bij zijn verhaal over de vlieger. Dat houdt hem blijkbaar meer bezig dan zijn schoenen. Emre en Sultan vertellen veel en gemakkelijk, ook al versta ik Sultan soms wat moeilijk. Aysegul heeft een huis getekend en bloemen. Ik vraag waar zij zelf is. Ze zegt dat ze in het huis ligt te slapen. Ik vraag waar haar schoenen staan als zij in bed ligt. Ze zegt iets over jassen. 'Op de gang?' vraag ik. 'Nee, nee,' zegt ze, 'zo onder, jas hangen.' Als ik vraag of haar schoenen op de grond staan onder de jassen, zegt ze: 'ja, ja op de grond.' Mikail tekent eerst alleen zichzelf. Ik vraag waar zijn schoenen zijn en of hij ook de klittenband op zijn schoenen wil tekenen. Als ik vraag of hij de markt wil tekenen kijkt hij me niet begrijpend aan. Ik zeg dat hij een kraampje kan tekenen. Hij tekent een streepje met aan elke kant een rondje. Volgens mij heeft hij een kraan getekend. Ik laat zien hoe een marktkraam er uitziet. Even later heeft hij ook een marktkraam getekend, met spullen erin. Hij vertelt dat hij een broek ging kopen op de markt, geen schoenen. 'Een blauwe,' zegt hij, 'zoals Remco.' Hij dringt er op aan dat ik opschrijf dat hij televisie ging kijken in zijn oude broek. Hij legt me nog eens extra uit dat hij zijn nieuwe broek, nadat hij die gepast had, weer uittrok om televisie te kijken in zijn oude broek. |
Over een goed gekozen onderwerp kunnen alle kinderen vertellen, tekenen en schrijven. Toch wil dat niet zeggen dat elk kind ook zin heeft om over dat onderwerp te vertellen of te schrijven. Wat moet je doen als kinderen in de vertelkring over iets heel anders beginnen, of iets heel anders tekenen en schrijven?
Het is ten eerste belangrijk je te verdiepen in de redenen die een kind heeft om van het onderwerp af te wijken. Schiet het liever in een fantasie, uit onzekerheid? Heeft het geen associatie gekregen waarover het kan vertellen? Is het om de een of andere reden sterk met iets anders bezig en neemt dat gewoon alle aandacht in beslag? Heeft het de opdracht niet gesnapt? Je kunt voorzichtig onderzoeken wat het geval is, en in een gesprekje proberen bij te sturen, zoals in het bovenstaande voorbeeld.
Ten tweede is het belangrijk om je te realiseren waar je zelf eigenlijk op uit bent. Wil je de kinderen leren om bij een thema of onderwerp te blijven? Of wil je dat ze betrokken ergens over vertellen en schrijven? Dat laatste is natuurlijk meestal de doelstelling van een taalronde. Als een kind gemotiveerd gaat vertellen en schrijven over iets heel anders dan jij bedoelde, is dat doel toch bereikt. Het heeft dan weinig zin om het weer in de richting van jouw onderwerp te forceren.
Tijdens een vertelkring kan het verwarrend zijn, als je ruimte geeft aan verhalen over compleet afwijkende onderwerpen. Kinderen die dat aankunnen, kan je dan beter afremmen. Maar bij het schrijven en tekenen gaat het vooral om het behoud van de motivatie. Je merkt in je gesprek met een kind meestal vanzelf wel, hoe je dat kunt bereiken.